Od ćwierćwiecza kolejni mężowie opatrznościowi naszego województwa kombinują, jak nas wyrwać ze strefy gospodarczego skansenu i ślepego zaułka kulturowego zaścianka. Pamiętam kierunek na uprzemysłowienie, rozwój rolnictwa, turystykę czy polską Dolinę Krzemową. W sześciolatce 2015 – 2020 urzędnicy też na coś postawili, jednak wrony nie słuchają i u nas po staremu zawracają.
Hans-Paul Burker, przewodniczący rady nadzorczej Boston Consulting Group twierdzi, że „konkurencja o inwestorów i pozycję Doliny Krzemowej toczy się pomiędzy miastami i aglomeracjami, a nie całymi państwami". To konkretne miasta i regiony przyciągają dzisiaj talenty, inwestorów i nowatorskie start – upy. Dlaczego zatem u nas kierunek jest odwrotny? Dlaczego nikt nas na Warmii nie szuka, a najbardziej przedsiębiorczy zaczynają karierę od kombinacji, jak najdalej dać stąd nogę? Dosadną i treściwą odpowiedź nasuwa znane powiedzenie: „biednyś, boś głupi – głupiś, boś biedny". Banałem jest stwierdzenie, że największym kapitałem zapewniającym rozwój miast, regionów i państw jest kapitał ludzki. To on decyduje o przepaści jaka dzieli poziom życia przeciętnego Szwajcara czy Duńczyka i Rosjanina. Podziały te widać także w obrębie państw. Najbardziej znanym przykładem są dysproporcje pomiędzy północnymi i południowymi Włochami, a i w Polsce miniony czas nie zatarł kapitału wielkopolskich doświadczeń wyniesionych z pruskiego zaboru.
Historyczne powody, dla których ten najważniejszy kapitał jest w naszym regionie szczególnie niski, są znane i wielokrotnie opisane. Jak zatem wyrwać się z zaklętego kręgu przytoczonego powyżej powiedzenia? Odpowiedź wydaje się prosta: należy zacząć od początku. Od radykalnych zmian systemu nauczania, który jest praprzyczyną wszystkich naszych niepowodzeń. Zmian, które leżą w zakresie naszych lokalnych, zgodnych z prawem, możliwości. Najczęściej lamentujemy nad kolejnymi, zamykanymi z przyczyn ekonomicznych, małymi szkołami wiejskimi. To niewątpliwie lament słuszny, ale tylko w niewielkim stopniu dotyka istoty problemu kreowanego przez państwowe szkolnictwo. Problemu, a ściślej mówiąc jego kolejnego wcielenia, któremu na imię: urawniłowka. Tym razem demokratyczna i dodatkowo śmiertelnie zainfekowana edukacją bazującą na testach i korporacyjnych przywilejach Karty Nauczyciela.
Kolejne, odgórne reformy szkolnictwa spowodowały, że system edukacji stał się tworem skostniałym i zamkniętym, a w konsekwencji „produkującym" zamknięte umysły swoich wychowanków. Tak więc recepta jest prosta. Systemowi edukacji należy przywrócić życie. Należy uczynić go elastycznym, czyli dostosowanym do zróżnicowanej natury, zdolności i możliwości uczniów. Bo system nauczania ślepy na jednostki najzdolniejsze, marnujący potencjał ludzi obdarzonych ponadprzeciętnymi zdolnościami, to sabotaż w czystej postaci. Takie zadanie miała spełnić szeroko omawiana w latach dziewięćdziesiątych idea bonu oświatowego, ale ministerialni urzędnicy szybko jej łeb ukręcili, bo zagrażała podzieleniem się władzą nad systemem z rodzicami. Dzisiaj nic się nie zmieniło. Nadal warunkiem jakiejkolwiek zmiany na lepsze jest system wymuszający konkurencję między szkołami. System, który zróżnicuje jakościową ofertę szkół i da rodzicom możliwość realnego wpływu na kształcenie swoich dzieci.
W Olsztynie dobry początek w tym kierunku poczyniono za prezydentury Czesława Jerzego Małkowskiego, kiedy to przekazano budynek Gimnazjum nr 3 stowarzyszeniu założonemu przez dyr. Janusza Rączkiewicza. Dzięki tej odważnej decyzji mamy publiczną, świetnie zorganizowaną szkołę, o odmiennym, innowacyjnym modelu edukacyjnym. Nie przez wszystkich akceptowanym, ale dającym realne możliwości wyboru. Łatwo wyobrazić sobie dalekosiężne, pozytywne skutki rozpowszechnienia takiego zróżnicowanego systemu zarządzania olsztyńskimi szkołami. W takim systemie znaleźliby sobie miejsce zarówno ci, dla których nauka nigdy nie będzie mocną stroną, jak i tacy, których właściwym przeznaczeniem jest maksymalne wykorzystanie możliwości danych przez Stwórcę. To także jedyna dziś metoda na uwolnienie szkół od zabijającego jakość nauczania gorsetu Karty Nauczyciela i zdjęcie części dławiących budżet miasta wydatków na oświatę. System, którego celem nadrzędnym jest maksymalne wykorzystanie potencjału młodzieży jest w stanie diametralnie zmienić oblicze miasta i objętego jego oddziaływaniem regionu w ciągu dwóch pokoleń. Warunek kolejny i niezbędny, to zamiana ilościowych mocy kortowskiej fabryki magistrów na godną miana Uniwersytetu i odpowiadającą nowym wyzwaniom, jakościową ofertę dla absolwentów szkół średnich z całej Polski, którzy zrozumieli, że studia łatwe i przyjemne to zwykłe oszustwo i strata czasu (zresztą i tutaj, dzięki utworzonemu przez profesora Maksymowicza Wydziałowi Nauk Medycznych, jest na czym się wzorować). Dopiero w takim otoczeniu sensowna i celowa może być rola niedawno wybudowanego Parku Technologicznego.
Nietrudno dostrzec, że całość tej edukacyjnej układanki ma na celu maksymalne pomnożenie i zatrzymanie na miejscu najcenniejszego, ludzkiego kapitału. Tylko on może odwrócić kierunek ruchu, tworząc wewnętrzny potencjał i zainteresowanie nami świata zewnętrznego.
Mam oczywiście świadomość, że wyrwać się z zamkniętego kręgu głupoty i biedy nie jest łatwo. Czy w olsztyńskim ratuszu jest z kim o tym rozmawiać? Za Gierka Jan Pietrzak miał dylemat, „jak budować drugą Polskę z pierwszą żoną". Z polską szkołą jest podobnie. Jak chronić przed nią nasze dzieci, skoro ta sama szkoła zdążyła skutecznie przeszkodzić politycznym elitom w edukacji? Łatwo nie będzie, ale próbować trzeba.
Bogdan Bachmura
(tekst ukazał się w lutowym miesięczniku "Debata")
Olsztyński ratusz już otrzymał projekty parkingu podziemnego z funkcją miejsca ukrycia –...
Bartosz Nowicki został odwołany ze stanowiska prezesa Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i...
Dostaliśmy od Marcina Rurysa, pełnomocnika Małgorzaty Ofierskiej Wezwanie do zaniechania...
Usiłuję od 15 stycznia 2025 roku, a więc od daty uruchomienia Instalacji Termicznego...
Wyniki kontroli NFZ tylko w jednym szpitalu, w którym zabiegi wykonywał neurochirurg-celebryta z Olsztyna...
W organie polskich leninistów-marksistów „Krytyce Politycznej”, finansowanej przez niemieckie...
GEOPOLITYCZNY I STRUKTURALNY BILANS UPADKU: JAK ELITY ZMARNOWAŁY DOROBEK POKOLEŃ
Współczesna...
Orędzie Prezydenta RP Karola Nawrockiego wygłoszone 1 października 2026r.
Szanowni Państwo,
Drodzy...
Skomentuj
Komentuj jako gość