Region

„Wg oceny Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska, który prowadzi badania wód w systemie Państwowego Monitoringu Środowiska, wody Jeziora Łańskie znajdują się w złym stanie - czytamy w odpowiedzi na moje pismo do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku. - W szczególności wyniki badań wykazały, że przyczyną złego stanu chemicznego wód jest przekroczenie normy jakościowej kadmu, którego głównymi źródłami mogą być ścieki, stosowane nawozy, depozycja atmosferyczna”,

Pismo wysłałem w związku z katastrofą na Jeziorze Łańskim; 28 sierpnia wypłynęły na powierzchnię tego jeziora setki kilogramów śniętej sielawy. Prezes Gospodarstwa Rybackiego Szwaderki Sp z o.o., które poniosło straty w związku z tym śnięciem, powiedział mi, że na całej długości linii brzegowej jeziora żaden obiekt nie jest podłączony do kolektora ściekowego. To powoduje, że jezioro sukcesywnie zamienia się w wielkie szambo. Prezes apeluje o ratowanie tego wyjątkowego jeziora i sam chce się włączyć w opracowanie programu ratowniczego.

Napisałem o tym tutaj:

Apel prezesa Szwaderek: Ratujmy Jezioro Łańskie, zbudujmy kolektory!

W program ratowania muszą się włączyć wszystkie podmioty odpowiedzialne generalnie za stan przyrody w naszym regionie oraz konkretnie za to jezioro. Dlatego w tej sprawie wystosowałem pismo do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku, do Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, wójtów gmin Purda, Olsztynek i Stawiguda, RDOŚ, WIOŚ i marszałka województwa, z pytaniem, czy włączą się w program ratowania jeziora?

Prawie natychmiast otrzymałem odpowiedź z Wód Polskich. Wody potwierdzają zły stan wód jeziora, konieczność podjęcia działań i deklarują włączenie się w te działania. Poniżej pełna treść odpowiedzi Wód Polskich.

Adam Socha

(Infografika: zaznaczone ośrodki i pola namiotowe nad brzegiem jeziora, które nie posiadaja kolektora ściekowego)

Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Białymstoku

W odpowiedzi na treść emaila dotyczącej współpracy na rzecz ochrony wód Jeziora Łańskie, przedstawiam informację na temat oceny stanu wód, zidentyfikowanych zagrożeń oraz stanowisko Państwowego Gospodarstwa Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej W Białymstoku.

Diagnoza zagrożeń i ocena stanu wód jeziora została wykonana w ramach opracowania Planu

Gospodarowania Wodami w Dorzeczu Pregoły na lata 2022-2027. W dokumencie określono zestaw działań, przewidzianych do realizacji przez różne instytucje i podmioty, których celem jest osiągnięcie i utrzymanie dobrego stanu wód w tzw. jednolitych częściach wód (jcwp), do których zalicza się również Jezioro Łańskie wraz z jego zlewnią bezpośrednią.

Wg oceny Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska, który prowadzi badania wód w systemie Państwowego Monitoringu Środowiska, wody Jeziora Łańskie znajdują się w złym stanie. W szczególności wyniki badań wykazały, że przyczyną złego stanu chemicznego wód jest przekroczenie normy jakościowej kadmu, którego głównymi źródłami mogą być ścieki, stosowane nawozy, depozycja atmosferyczna, natomiast stan ekologiczny jeziora (obejmujący również badania ichtiofauny) oceniono na dobry.

Wykonana w Planie analiza presji w zlewni jeziora wykazała, że jest jcwp (Jednolite części wód powierzchniowych ) jest zagrożona osiągnieciem celu środowiskowego, którym jest dobry stan wód oraz spełnianie warunków istniejących obszarów chronionych (rezerwat Las Warmiński im. prof. Benona Połakowskiego, obszar natura 2000 i obszar chronionego krajobrazu Puszczy Napiwodzko-Ramuckiej).

W związku z powyższym w dokumencie sformułowano w Planie szereg działań służących osiągnięciu celu. W szczególności działania dotyczą:

1. Realizacji działań wynikających z planów ochrony i planów zadań ochronnych dla obszarów chronionych. Jednostką odpowiedzialną za wykonanie jest RDOŚ w Olsztynie;

2. Aktualizacji programu ochrony środowiska pod kątem poprawy efektywności dotyczącej ograniczania dopływu zanieczyszczeń do jcwp. Jednostkami odpowiedzialnymi za wykonanie są organy wykonawcze województwa, powiatu i gminy, właściwe w sprawach programów ochrony środowiska;

3. Kontroli gospodarowania wodami oraz przeprowadzenia przeglądów pozwoleń wodnoprawnych w zakresie przestrzegania warunków ustalonych w decyzjach korzystania z wód. Jednostką odpowiedzialną za kontrole podmiotów jest WIOŚ w Olsztynie, natomiast dokonanie przeglądu udzielonych pozwoleń wodnoprawnych dla wód w zakresie wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, lub do urządzeń kanalizacyjnych leży do kompetencji RZGW w Białymstoku oraz Zarządu Zlewni w Olsztynie.

Realizując zadania na rzecz ochrony wód, PGW Wody Polskie prowadzą działania polegające na identyfikacji zrzutów ścieków do wód oraz unormowania ich stanu prawnego. Mając na uwadze istniejące zagospodarowanie zlewni jeziora, RZGW w Białymstoku przeprowadzi weryfikację terenową wykrycia niezidentyfikowanych potencjalnych zrzutów. Skuteczność tego działania w dużym stopniu zależy od współpracy z władzami lokalnymi.

Pragnę podkreślić, że również istotną kwestią w eliminacji dopływu zanieczyszczeń, jest możliwość podjęcia przez gminę kontroli szczelności szamb, szczególnie w obszarze nie objętym siecią kanalizacji sanitarnej. W związku z powyższym zwrócę się do władz gminy o podjęcie właściwych czynności wynikających z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Mając powyższe na uwadze, stwierdzam, że współpraca zaangażowanych jednostek w ochronę Jeziora Łańskiego jest jak najbardziej zasadna. RZGW w Białymstoku deklaruje czynny udział w tych działaniach.
Zastępca Dyrektora RZGW w Białymstoku PGW Wody Polskie
Marek Jadeszko