Olsztyn

Pięć studentek i jeden student skierowali skargę do Rzecznika ds. Równości Szans UWM, w której zarzucili swojemu wykładowcy na Wydziale Nauk Ekonomicznych UWM molestowanie. O skardze dowiedziałem się z pisma  Niezależnego Związku Pracowników UWM PRAWDA do Rzecznika Praw Obywatelskich i ministra nauki, w których wyrażają obawę, że sprawa zostanie "zamieciona pod dywan".

Minister Marcin Kulasek i RPO zareagowali pismem do rektora UWM Jerzego Przyborowskiego. W piśmie RPO czytamy:

"Sygnały o zachowaniach wykładowcy miały być zgłaszane już w 2021 r. w anonimowych ankietach studenckich, jednakże Prorektor ds. Kadr i Polityki Finansowej miała zaniechać podjęcia jakichkolwiek działań. Treść tych ankiet miała być zaś przedstawiana w prezentacji w trakcie zebrania wydziałowego z pracownikami.

Dodatkowo przewodniczący NZZPUWM wskazuje w piśmie, że podejmował próby wyjaśnienia sytuacji z  Prorektorem ds. Kadr i Polityki Finansowej, Dziekanem WZE oraz Rzecznikiem ds. Równości, ale odsyłano go do Rzecznika UWM, który miał jedynie stwierdzić, że nie posiada żadnej wiedzy o sprawie.

Naruszenia dotyczące działań wykładowcy miały być zgłaszane od lat przez następujące po sobie roczniki studentów, ostrzegające się wzajemnie przed niewłaściwymi zachowaniami tej osoby. W uczelni ma brakować zaś procedur ochrony osób zgłaszających, a sygnały o nieprawidłowościach – w tym zgłoszenia dotyczące mobbingu – miały być systematycznie ignorowane.

Z pisma wynika również, że wykładowca miał publicznie wymieniać nazwiska studentek, zamieszczając wiadomości w grupie zajęciowej. Wiadomości te miały być wielokrotnie edytowane i usunięte dopiero po interwencji samych studentek u władzwydziału w styczniu bieżącego roku. Według okoliczności wymienionych w  piśmie, wykładowca nie został zawieszony do czasu wyjaśnienia sprawy".

W ślad za pismem Związku oraz RPO wysłałem, 8 marca pytania do rektora, do prorektor, osób z kierownictwa wydziału, Rzecznika Dyscyplinarnego UWM, ZNP na UWM (czy adiunkt nadal reprezentuje ten związek), do przewodniczącej i wiceprzewodniczącej samorządu studenckiego, którym związek zarzuca tuszowanie sprawy adiunkta i nagonkę na studentki i studenta, którzy złożyli skargę. Wysłałem też pytania do adiunkta, na którego wpłynęła skarga. Do dzisiaj odpowiedział jedynie rzecznik rektora Jerzego Przyborowskiego. Poniżej moje pytania i odpowiedzi.

"W odpowiedzi na wnioski o informacje prasowe z dnia 8 marca 2025 r., skierowane do: Rektora Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, prof. Jerzego Przyborowskiego, pracowników Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie dr hab. Marioli Grzybowskiej-Brzezińskiej, prof. UWM, dr. Marka Siemińskiego, dr. hab. Tomasza Wierzejskiego, dr. hab. inż. Wiesławy Lizińskiej, prof. UWM, dr. hab. Rafała Warżały, prof. UWM, oraz Rzecznika dyscyplinarnego ds. nauczycieli akademickich UWM w Olsztynie, prof. dr hab. inż. Alicji Boroń, ws. skarg na jednego z adiunktów uczelni, przekazuję:

1. Kiedy wpłynęła do Pana, jako Rektora, sprawa tej skargi i od kogo?

Skargi od pięciu studentek i jednego studenta ws. „niepożądanych zachowań” jednego z nauczycieli otrzymał w dniach 13-15 stycznia 2025 r. Rzecznik ds. Równości Szans.

2. Jakie kroki Pan podjął w związku z tą skargą?

Rektor natychmiast, gdy dowiedział się o skargach, pismem z dnia 20 stycznia 2025 r. polecił Rzecznikowi dyscyplinarnemu ds. nauczycieli akademickich rozpoczęcie prowadzenia sprawy. 21 stycznia 2025 r. Rzecznik dyscyplinarny ds. nauczycieli akademickich prof. dr hab. inż. Alicja Boroń wszczęła postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie. Postępowanie jest w toku, podobnie jak postępowanie prowadzone przez Rzecznika ds. równości szans mgr Mateusza Dampca, które jest prowadzone zgodnie z Procedurą przeciwdziałania dyskryminacji, zasad korzystania ze wsparcia Rzecznika ds. Równości Szans oraz zasad działania Komisji ds. Równości Szans UWM w Olsztynie. W tym ostatnim przypadku Rzecznik ds. równości szans przekazał już materiały dowodowe Komisji ds. Równości Szans.

3. Czy podjął Pan również kroki wobec pracowników UWM, których NZZ Pracowników UWM Prawda oskarża o zignorowanie w 2021 roku sygnałów o niewłaściwym zachowaniu adiunkta wobec studentek i lekceważenie swoich obowiązków jako wykładowcy?

W tej sprawie Rektor polecił wszcząć kompleksowe postępowanie sprawdzające, które aktualnie prowadzi Biuro Kontroli Wewnętrznej i BHP UWM w Olsztynie. Do czasu zakończenia postępowania nie będziemy się szerzej odnosić do tej sprawy. Pragniemy jednak zwrócić uwagę, że w 2021 r. na temat interesującego Państwa pracownika zamieszczono kilka negatywnych komentarzy studentów w anonimowych ankietach wypełnianych tradycyjnie na koniec zajęć (prowadzonych wówczas, z uwagi na pandemię, także w formule online) w odniesieniu do - jak informuje Rzecznik ds. Równości Szans - ich jakości. Władze dziekańskie podjęły działania, które wtedy uznały za stosowne, po uprzednim złożeniu wyjaśnień przez pracownika. Przeprowadzono trzykrotnie hospitację zajęć, jak również odbyła się rozmowa z pracownikiem.

4. Związek Prawda dodatkowo zwrócił Panu Rektorowi uwagę na rażące zaniedbania ze strony Samorządu Studenckiego. Czy wobec ww. zarzutów podjął Pan Rektor jakieś kroki wobec Samorządu Studenckiego?

W przedmiotowej sprawie Prorektor ds. studenckich dr hab. Sławomir Przybyliński, prof. UWM spotkał się z przedstawicielami Rady Uczelnianej Samorządu Studenckiego UWM w Olsztynie, którzy zaprzeczyli jakoby opisane sytuacje miały miejsce. Stanowisko samorządu w przedmiotowej sprawie zapewne przedstawią odrębnie jego przedstawiciele.

5. Czy w sprawach „niejasnego statusu służbowego” pracownika, na którego wpłynęły skargi podjął Pan jakieś kroki? Jakie?

Pracownik został przez władze wydziału odsunięty od zajęć niezwłocznie po wpłynięciu ww. zgłoszeń studentów, nie prowadzi ich również w semestrze letnim.

Jak już nadmieniliśmy, Rektor natychmiast, gdy dowiedział się o skargach, pismem z dnia 20 stycznia 2025 r. polecił Rzecznikowi dyscyplinarnemu ds. nauczycieli akademickich rozpoczęcie prowadzenia sprawy. 21 stycznia 2025 r. Rzecznik dyscyplinarny ds. nauczycieli akademickich prof. dr hab. inż. Alicja Boroń wszczęła postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie. Postępowanie jest w toku.
Zgodnie z art. 302 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, Rektor może zawiesić nauczyciela akademickiego w pełnieniu obowiązków dopiero na etapie postępowania dyscyplinarnego, co jeszcze nie nastąpiło.

6. Za związkiem Prawda również wnoszę o przedstawienie informacji, czy uczelnia złożyła zawiadomienie do prokuratury i policji?

Zarzucane nauczycielowi czynności mogą być zakwalifikowane jako przestępstwo z oskarżenia prywatnego, gdzie ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonych. Rektor w tym zakresie nie mógł złożyć zawiadomienia do organów ścigania.

7. Wnoszę o: wskazanie dokładnej daty złożenia zawiadomienia, jeśli takowe miało miejsce.
Nie dotyczy.

8. Wnoszę o: przedstawienie listy podjętych działań zabezpieczających interes poszkodowanych studentek.

- Jak w pkt.2 i 5.
- Zainteresowane osoby zostały objęte opieką specjalistów z Uniwersyteckiego Centrum Wsparcia Ośrodka Pomocy Psychologicznej i Psychoedukacji „Empatia”.

9. Wnoszę o: wyjaśnienie, dlaczego dr ... nie został zawieszony w obowiązkach do czasu wyjaśnienia sprawy.
Jak w pkt. 5.

10. Jakie konkretne działania podjęto w celu zapewnienia bezpieczeństwa poszkodowanym studentkom?
Jak w pkt. 5.
Zabezpieczenie poczucia dobrostanu zgłaszających osób jest naszym priorytetem. Wszyscy zainteresowani studenci zostali natychmiast poinformowani przez Rzecznika ds. Równości Szans o możliwości otrzymania pomocy przez specjalistów z Uniwersyteckiego Centrum Wsparcia Ośrodka Pomocy Psychologicznej i Psychoedukacji „Empatia”.

11. Czy wprowadzono procedury uniemożliwiające wywieranie wpływu na świadków?
Tak, w ramach procedury antydyskryminacyjnej na uczelni wprowadzono mechanizmy mające na celu zapobieganie wywieraniu wpływu na świadków. Procedury te obejmują między innymi:
- zapewnienie anonimowości zgłaszających i świadków (podczas składania zgłoszenia praktyk dyskryminacyjnych osoba może wnieść o utajnienie swoich danych osobowych),
- ograniczenie dostępu do informacji tylko dla osób uprawnionych,
- odsunięcie tego nauczyciela od prowadzenia zajęć dydaktycznych niezwłocznie po wpłynięciu ww. zgłoszeń studentów.

12. Jakie środki przedsięwzięto w celu zabezpieczenia dokumentacji sprawy?
Dokumentacja związana z postępowaniami dotyczącymi zgłoszeń praktyk dyskryminacyjnych jest odpowiednio zabezpieczana, m.in.:
- dokumentacja prowadzona jest zgodnie z obowiązującymi przepisami wewnętrznymi, z ograniczeniami wynikającymi z charakteru sprawy i poufności pozyskanych danych,
- fizyczne zabezpieczenie w formie zamykanej szafy i pomieszczenia ograniczające dostęp do dokumentacji.

13. Czy podjęto działania w celu zablokowania możliwości niszczenia dowodów?
W celu ochrony dowodów wdrożono szereg działań, takich jak:
- fizyczne zabezpieczenie w formie zamykanej szafy i pomieszczenia, ograniczające dostęp do dokumentacji,
- w toku postępowania prowadzonego przez Rzecznika ds. równości szans zabezpieczono szereg dowodów, które zostały włączone do akt postępowania.

14. Odniesienie się osób funkcyjnych z Wydziału Ekonomicznego do zarzutów postawionych przez NZZ Pracowników UWM Prawda.
Jak w pkt.3.

15. Czy wpłynęło do Rzecznika dyscyplinarnego ds. nauczycieli akademickich w Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie zawiadomienie Rektora lub Związku Zawodowego Pracowników Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego „Prawda” (dalej: NZZPUWM) lub innego podmiotu lub osoby fizycznej w sprawie zachowań jednego z wykładowców Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie (dalej: WNE UWM)

Jak w pkt. 2.

16. Czy Rzecznik dyscyplinarny ds. nauczycieli akademickich w Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie wszczął postępowanie w sprawie zarzutów „wysuwanych” pod adresem: dr hab. Marioli Grzybowskiej-Brzezińskiej, prof. UWM, byłej Dziekan WNE, dr. hab. Marka Siemińskiego, dr. hab. Tomasza Wierzejskiego, dr hab. Wiesławy Lizińskiej, dr. hab. Rafała Warżały?

W sprawie wymienionych osób Rzecznik dyscyplinarny ds. nauczycieli akademickich w Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie nie prowadzi czynności sprawdzających ani postępowania wyjaśniającego.

Odnośnie pozostałych zapytań do Rzecznika dyscyplinarnego ds. nauczycieli akademickich w Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie przekazuję, że nie udziela on innych informacji, ponieważ poruszane sprawy nie są w zakresie kompetencji Rzecznika i nie posiada w tym zakresie wiedzy.

Pozdrawiam

Norbert Kaczan

Rzecznik prasowy UWM w Olsztynie

Olsztyn 08.03.2025r.

O wyniku postępowania Rzecznika Dyscyplinarego UWM poinformuję czytelników.

Adam Socha