Bogdan Bachmura

Od momentu kiedy prezydent Duda ułaskawił Mariusza Kamińskiego udało mi się na ten temat porozmawiać z kilkoma osobami - zwolennikami Prawa i Sprawiedliwości. Zwłaszcza takimi, co to latami po pachy zaśmiewali się z powodu błędów, lapsusów i wpadek prezydenta Komorowskiego.
Teraz jakby cały humor i cięty język ich opuścił. Łatwo sobie wyobrazić co by się działo, gdyby to prezydent Komorowski ułaskawił, w trybie nagłym, przed ogłoszeniem prawomocnego wyroku, świeżo zaprzysiężonego ministra i kolegę. Salwom śmiechu i twórczości memów na prawicowych portalach nie byłoby końca. Teraz słyszę, że tak trzeba, bo sytuacja szczególna, a ojczyzna w pilnej potrzebie.
Do tej pory, poza świadomością, że łaska pańska na pstrym koniu jeździ, przeciętny zjadacz chleba żył w przekonaniu, że ma ona ścisły związek z winą doświadczającego łaski. Akt łaski, uwalniając od kary, samej winy nie znosił, ani nie wyręczał sądów o jej orzekaniu. Ale to już przeszłość. Za sprawą ministra Mariusza Kamińskiego i jego zapotrzebowania na certyfikat dostępu do informacji niejawnych ten oczywisty porządek został odwrócony do góry nogami. Oto prezydent RP, przedstawiciel władzy wykonawczej, stosując akt łaski wobec człowieka w rozumieniu prawa niewinnego, bo nie skazanego prawomocnym wyrokiem, decyduje de facto o jego winie, bo inaczej prawo łaski nie miałoby w tym momencie sensu. Sąd drugiej instancji może oczywiście proces kontynuować. Może wyrok skazujący podtrzymać, zmienić go lub Kamińskiego uniewinnić. Z punktu widzenia elementarnych reguł państwa prawa i zasady podziału władz to bez znaczenia, bo przekroczenie granic absurdu zaszło wystarczająco daleko. Brakuje tylko, aby sąd apelacyjny uniewinnił ułaskawionego wcześniej Kamińskiego. Reasumując: prezydent RP – reprezentant władzy wykonawczej - zastąpił władzę sądowniczą, i uznał za winnego nadużycia władzy ministra, który - na marginesie mówiąc - w jednej osobie, a więc niepodzielnie, dzierży konstytucyjnie podzieloną władzę wykonawczą i ustawodawczą. Kwintesencją tej demokratycznej farsy jest wyjaśnienie samego prezydenta, który „postanowił uwolnić wymiar sprawiedliwości od sprawy, która zawsze byłaby postrzegana jako polityczna”.
W jednym z komentarzy na ten temat Jan Maria Rokita – ziomal prezydenta Dudy z Krakowa – określił go, w przeciwieństwie do Jarosława Kaczyńskiego, jako „człowieka raczej przeciętnego”.
Sądzę, że to opinia nieadekwatna do powyższej sytuacji. Możliwości człowieka przeciętnego ujawnił prezydent Duda zaraz po objęciu urzędu, kiedy to, bez uprzedniego, dyplomatycznego i politycznego przygotowania, próbował wprosić się „na piątego” do mających się odbyć w Mińsku rozmów na temat przyszłości Ukrainy. Ułaskawienie Mariusza Kamińskiego to raczej przejaw działania na zamówienie, posługi na rzecz partii z którą pępowinę prezydenci RP zrywają jedynie symbolicznie. W takich warunkach instrumentalizacja prawa to pokusa, którą niełatwo odrzucić. Zarówno wtedy, gdy w grę wchodzą całkiem przyziemne interesy, albo przekonanie o wyższej, historycznej konieczności.
Dlatego powtórzę kolejny raz: aby tę pokusę zminimalizować i urealnić konstytucyjny zapis o państwie prawa, prezydent PR powinien pełnić swoją funkcję dożywotnio (do-emerytalnie).
Bogdan Bachmura

Tweet